Kom in De Geelders zagen, snoeien en rooien om de biodiversiteit van het rabattenbos te verbeteren en om biotoop voor de kleine ijsvogelvlinder te scheppen
Meld je aanWat ga je doen?
Het natuurgebied De Geelders ligt oostelijk van Boxtel en is een van de grootste aaneengesloten leembossen in het Groene Woud. Leembossen zijn zeldzaam in Nederland en hebben een unieke soortensamenstelling van planten, mossen en dieren. De naam zegt het al: door de leemlaag is er zeer weinig vertikale beweging van regen of grondwater en zijn deze bossen van oudsher erg nat. Door rabatten aan te leggen kon men begin twintigste eeuw toch hakhout telen (vooral eikenhout voor de leerindustrie). In de loop der tijd zijn deze bossen juist slachtoffer van verdroging waardoor de typische kensoorten van deze bossen het moeilijk krijgen en er verruiging (met name bramen) optreedt. Op de rabatten is een vrij monotone boomlaag van eiken en berken ontstaan. Door de rabatten meer open te maken door het verwijderen van een flink aantal bomen zullen er open plekken ontstaan met een goede kruidlaag. Hier is het bont dikkopje zich inmiddels gaan thuisvoelen.
Het stuk waar we werken is ook nog een kamp (genaamd Leemskuilen). In de middeleeuwen werden stukken bos die in eigendom van adel of kerk waren omgeven door een wal; hierdoor onststond een kamp, die werd gebruikt voor bosbouw en als hooiland. Tussen de kampen lag de meent (of gemeynt), grond die door de burgerij gebruikt mocht worden. In het stuk dat wij (De nieuwe Gemeynt) hebben geadopteerd hebben we een stuk vrijgemaakt van bomen en herbeplant met Fladderiepen. Deze komen hier van oorsprong voor en moeten een goede strooisellaag voor voorjaarsflora gaan vormen.
Ook willen we het biotoop van de kleine ijsvogelvlinder verbeteren. Deze zeldzame vlinder heeft goede “aanvliegroutes” nodig (verbreden van sommige stukken pad) en open plekken met voldoende kamperfoelie om te paren en om eitjes af te zetten. Ook moeten er bramen en andere voedselplanten (zoals koninginnekruid) in de buurt zijn. Het aantal waargenomen vlinders is over de laatste jaren door onze inspanningen duidelijk toegenomen.
Programma voor de natuurwerkdag bestaat uit een excursie en werkgedeelte:
9.00 welkom bij het verzamelpunt (zie elders op de site)
9.15 wandelexcursie door het werkgebied onder leiding van Mirjam Wouters van Staatsbosbeheer met informatie over de bijzondere natuur van de leembossen van de Geelders, inclusief uit te voeren beheerwerkzaamheden
uitleg over het ontstaan van de Geelders, de historische boskampen met hun wallen en van de rabatten, onder leiding van historisch geograaf Jan Neefjes, die onderzoek deed in de Geelders;
10.15 Pauze met koffie en thee
10.30 uitleg werkzaamheden en werkinstructie door coördinator van de Nieuwe Gemeynt
Werken in groepjes (zagen, hakken, snoeien, heideterrein ontdoen van boompjes)
12.30 lunch met soep en eigen lunchpakketje. Neem je eigen lunch mee, wij zorgen voor koffie, thee, lekkers en soep.
Lukt het niet om er om 9.00 uur te zijn, dan kan je later aansluiten. Geef dat van te voren even door.
Onze impact
Door groepjes rabatten meer open te maken willen we meer licht op de bodem krijgen zodat voorjaarsbloeiers en andere bijzondere planten weer een kans krijgen. Door aanplant van oorspronkelijke leembosbomen (waaronder de typische fladderiep) willen we ook de strooisellaag verbeteren. Dit alles moet meer biodiversiteit opleveren. De eerste bonte dikkopjes zijn al waargenomen
Er zijn dit jaar veel exemplaren van de kleine ijsvogelvlinder waargenomen in de open plekken die we hebben gecreëerd
Een voorbeeld van hoe mooi een leembos zou kunnen zijn is het Nationaal Park Białowieża in Polen (https://www.unesco.nl/nl/erfgoed/bos-van-bialowieza). We hopen met kleine stapjes hier ook iets van te bereiken.
Praktische informatie
Kinderen zijn welkom, zorg voor laarzen of stevige schoenen, het kan nat zijn.
Neem je eigen lunchpakketje mee, wij zorgen voor koffie, thee, lekkers en soep.
Jos Rijntjes
Coordinator de Nieuwe Gemeynt